شکی نیست، عنوانش کمی غلط‌انداز است: عشق‌های خنده‌دار. عنوانش مرا هم به اشتباه انداخت. ولی واقعیت این است که عشق‌های این کتاب اصلاً خنده‌دار نیست، فقط از روی عمد یا سهو، جدی گرفته نشده است، هیچ‌کس و هیچ‌چیز جدی گرفته نشده است.

این کتاب مجموعهٔ چهار داستانِ کوتاهِ عاشقانه از میلان کوندرااست که درون‌مایهٔ اصلیِ داستان‌های آن عشق است؛ عشقی که در هر مورد به گونه‌ای از مسیرِ عادی خارج می‌شود یا موردِ سوءِ تفاهمِ طرفین قرار می‌گیرد. در یکی با ظاهرسازی در عشق، روزگار می‌گذرد و در دیگری به دنبال یک بازیِ ساده، شکاف و

از متن کتاب:

ش ناگهان به نظرش آمد که در واقع، تمامِ آدم‌هایی که در محلِ کارِ تازه‌اش دیده بود، فقط خطوطِ جوهرِ پخش شده بر کاغذِ خشک‌کن، موجوداتی با حالاتِ تغییریافتنی و فاقدِ ذاتِ محکم هستند. اما آنچه بدتر بود، آنچه به مراتب بدتر بود (این بعداً به ذهنش خطور کرد) آن بود که خودش فقط سایه‌ای از تمامِ این آدم‌های موهوم بود. روی هم رفته شیرهٔ مغزِ خودش را کشیده بود تا مطابقِ آن‌ها بشود و از آن‌ها تقلید کند. حتی اگر با خنده‌ای درونی، با شوخی از آن‌ها تقلید می‌کرد، حتی اگر سعی می‌کرد در خفا آن‌ها را مسخره کند، اصلِ قضیه اصلاح نمی‌شد. زیرا تقلید حتی اگر بدخواهانه باشد همچنان تقلید است و سایه‌ای که مسخره می‌کند همچنان سایه، پست، تابع و بیچاره است نه بیش‌تر.

فاصله‌ای معنادار در عمقِ عشق‌شان ظاهر می‌گردد. دلیلِ این امور آن است که شخصیت‌هایِ داستان‌ها از شناختِ واقعیِ یکدیگر و ایجادِ رابطهٔ عاطفیِ صحیح عاجزند؛ چیزی که باعثِ درگیر شدنِ جدیِ خواننده با شخصیت‌های داستان‌ها خواهد شد و خنده را از لب‌های وی دور خواهد کرد.

کوندرا در این مجموعه داستان، با شمه‌ای روان‌شناسانه، روحیات و شخصیتِ قهرمانانش را تحلیل می‌کند و آن‌ها را پوست‌کنده در اختیارِ خواننده قرار می‌دهد. بیش‌ترِ قهرمانانِ عشق‌های خنده‌دار، بی‌نام هستند. کوندرا حتماً از این کار غرضی داشته است. شاید می‌خواسته به خواننده تذکر دهد که عشق‌هایِ خنده‌دار منحصر به قهرمانانِ داستان‌های این کتاب نیست و برای هر کس ممکن است اتفاق بیفتد.

پس لطفاً عشق‌های خنده‌دار را جدی بخوانید.

البته آدمی که هیچ‌کس و هیچ‌چیز حتی عشق را نمی‌تواند جدی بگیرد، یقیناً زندگیِ غم‌انگیزی خواهد داشت.